Uganda

Klaslokaal in uganda

Veel jongeren met een visuele beperking kunnen in Uganda geen werk vinden. Ook maken veel jongeren niet de overstap van basisschool naar middelbaar onderwijs. Samen met de Faculty of Special Needs and Rehabilitation van de Kyambogo University (KyU) heeft Visio International een programma ontwikkeld voor jongeren met een visuele beperking vanaf de leeftijd van dertien jaar. Het doel van het programma is de participatie van deze jongeren in de samenleving te vergroten.

Vaak krijgen slechtziende jongeren op de middelbare school braille aangeleerd, waardoor ze hun restvisus en capaciteiten onvoldoende benutten. Het programma beoogt hier verandering in te brengen en ouders en jongeren zelf te leren om voor hun belangen op te komen.
Het eerste jaar is gebruikt om de bestaande situatie in kaart te brengen en een programma op te stellen met een lokale partner. Het programma richt zich (in eerste instantie) op tien middelbare scholen over heel Uganda. Dit zijn negen middelbare scholen met een speciale unit voor visueel beperkte kinderen en één speciale middelbare school voor blinde leerlingen. In totaal zitten hier ongeveer tweehonderd slechtziende en 250 blinde kinderen. De Kyambogo University heeft een staat van dienst als het gaat om het ontwikkelen van curricula en het onderwijzen van studenten en professionals op het gebied van onderwijs aan en revalidatie van visueel beperkte mensen. Verder wordt samengewerkt met de leerlingen met een visuele beperking en hun ouders. Daarnaast met:

  • de Ministries of Education and Sports (MoES), Healthcare (MoH) and Gender, Labour and Social Development (MGLSD);
  • vijftien eye care departments in private and government hospitals in Uganda, verschillende internationale ngo’s, met name Brien Holden Vision Institute, Light for the World and Perkins International;
  • twee Disabled Persons Organisations (DPO’s), de National Union of Disabled Persons of Uganda (NUDIPU), de Uganda National Association for the Blind (UNAB);
  • de Universities of Makerere and Mbarara.

Screening
Dertig leraren van de negen eerder genoemde middelbare scholen en vijf stafleden van de Kyambogo University zijn getraind om een eerste screening te kunnen doen. Daarnaast zijn lowvisionspecialisten en ophthalmic clinical officers getraind, zodat ze screenings en visueel functieonderzoek kunnen doen.
Verder zijn standaarden voor screening, asses-
sment en verslaglegging ontwikkeld en vastgelegd. Inmiddels zijn 5060 studenten gescreend, van wie er 327 zijn doorverwezen naar een lowvisiononderzoek. Van hen waren er 96 slechtziend.

De leerkrachten
De leerkrachten zijn getraind. Ze kunnen nu passend onderwijs aanbieden door onder andere gebruik te maken van optische hulpmiddelen, grootletterschrift, contrast en het zo plaatsen van leerlingen in de klas dat zij het bord kunnen lezen.

Bewustwording
Op de betrokken scholen zijn twee ouderbijeenkomsten georganiseerd. Meer dan driehonderd ouders zijn gekomen. Doel was hen te informeren over visuele beperkingen, het uitwisselen van ervaringen en het krijgen van feedback van ouders over zaken waar zij behoefte aan hebben. Voor veel ouders was het de eerste keer dat ze hun ervaringen en zorgen met elkaar konden delen. De studenten zelf hebben tijdens deze bijeenkomst laten weten wat hun dromen en ambities zijn. Ouders van kinderen die een optisch hulpmiddel nodig hebben, zijn voorgelicht over het nut ervan voor hun kinderen en de kosten van het hulpmiddel. De meeste ouders hebben aangegeven dat ze bereid zijn om te betalen voor een hulpmiddel.

Hulpmiddelen
Samen met het Mengo-ziekenhuis in Kampala is een kostendekkend model is ontwikkeld voor het verstrekken van optische hulpmiddelen. De hulpmiddelen zijn daarmee tegen een gereduceerde prijs voor de studenten beschikbaar.

Resource rooms
Aan alle tien de scholen is gevraagd om een plan op te stellen voor hun resource room. Alle scholen (behalve een) hebben een passende resource room toegewezen aan de studenten.

Registratie en data
Er heeft een uitgebreide analyse plaatsgevonden van de wijze waarop visueel beperkte studenten nu worden gescreend en vervolgens een visueel functieonderzoek, zorg en hulp krijgen. De oogketen is in kaart gebracht. Deze data zijn verzameld door de Kyambogo University en gedeeld met ziekenhuizen en ministeries. Slechtziende kinderen zijn geïnterviewd en er is bekeken welke ondersteuning ze nodig hebben.

Er is een vervolgaanvraag aan de hand van de Theory of Change ingediend en deze is door Stichting Novum gehonoreerd.

Projectverslagen buitenland: